• Website over de 23 grondrechten in de Nederlandse Grondwet
 

Raad van State in beginsel positief over nieuwe coronawet

In de nieuwe coronawet kan de minister alleen ‘in geval van nood en onder strikte voorwaarden’ vergaande instrumenten inzetten om een pandemie te bestrijden.

 

Het advies van de Raad van State betekent een belangrijke steun in de rug voor minister Kuipers van Volksgezondheid. De minister moest in mei in alle haast aan de slag met een nieuwe wet, toen de Eerste Kamer weigerde om de tijdelijke coronawet met nog eens drie maanden te verlengen. De Eerste Kamer vond dat het kabinet lang genoeg de tijd gehad had om aan een permanente oplossing te werken.
Gevolg van het optreden van de Eerste Kamer dit voorjaar is dat de minister op dit moment niet over een wettelijke basis beschikt om collectieve maatregelen te nemen bij een nieuwe corona-uitbraak.

De nieuwe coronawet van minister Kuipers is een aanpassing van Wet publieke gezondheid uit 2008. In zijn huidige vorm staat de wet alleen toe individuele maatregelen op te leggen, zoals de verplichting om in quarantaine te gaan in geval van besmetting.
Het wetsvoorstel Wij­zi­ging van de Wet pu­blie­ke ge­zond­heid in ver­band met de be­strij­ding van de epi­de­mie van in­fec­tie­ziek­ten be­ho­rend tot groep A1 of een di­rec­te drei­ging daar­van, dat de minister in juli voor advies naar de Raad van State heeft gestuurd, ondervond tot nu toe veel kritiek. Zo hadden de Vereniging Nederlandse Gemeenten en het Veiligheidsberaad de nodige bedenkingen omdat in de wet de verantwoordelijkheden en bevoegdheden van de verschillende bestuursorganen niet goed zouden zijn uitgewerkt.

De Raad van State zegt in zijn advies dat de nieuwe coronawet qua zeggenschap van Tweede en Eerste Kamer voor dit moment toereikend is, omdat beide Kamers bij alle stappen in het besluitvormingsproces betrokken worden. De wet biedt het kabinet de mogelijkheid om in noodsituaties snel maatregelen te nemen, zoals het sluiten van publieke ruimten en het afkondigen van een mondkapjesplicht. Vervolgens krijgen de Eerste en Tweede Kamer de mogelijkheid het einde van de noodmaatregelen te bepalen.

De Raad van State zegt dat de nieuwe coronawet verder uitgewerkt moet worden, maar dat de wet zo  is ingericht dat dat ook na de inwerkingtreding kan. Hetzelfde geldt voor het uitbreiden van het aantal maatregelen. Zo zijn het sluiten van scholen, verplichte test- en vaccinatiebewijzen en het invoeren van een avondklok op dit moment nog niet in de wet opgenomen.
De betrokkenheid van het parlement is voor dit moment weliswaar toereikend, maar de Raad van State voegt er wel aan toe dat het kabinet altijd de beginselen van de democratische rechtsstaat in het oog zal dienen te houden:
Noodzakelijke maatregelen die voor burgers (mogelijk langdurig) ingrijpend zijn, kunnen alleen effectief zijn als zij kunnen rekenen op voldoende maatschappelijk draagvlak.

 

Overzicht nieuwsberichten over corona-regels

Nieuwsarchief

Uitgelicht

Mag je een partij verbieden?

De volksvertegenwoordiging staat in principe open voor alle leden van het volk, mits ze voldoende stemmen halen. Welke overtuigingen ze koesteren doet er niet toe. Al leggen ze wel een eed (of belofte) af op de Grondwet, dat schept toch enige verplichting, zou je zeggen. Temeer omdat daar sinds kort, afgelopen augustus, de volgende bepaling aan is toegevoegd: 'De Grondwet waarborgt de grondrechten en de democratische rechtsstaat.

Aldus Stevo Akkerman in Trouw van 18 november 2022. Er gaan steeds meer stemmen op om Forum voor Democratie te verbieden. Hebben we dat punt bereikt toen Forum-Kamerlid Guido van Meijeren bedacht dat je met een volksopstand de regering kon verdrijven. Zou Forum dezelfde weg opgaan als de Centrumpartij '86? Deze werd in 1998 door de rechter verboden onder verwijzing naar art. 8 Gw.

Stevo Akkerman aarzelt. Sinds 2018 vraagt de Tweede Kamer om een Partijwet waarin expliciet vastligt wat je als partij moet hebben gedaan om verboden te worden. Die wet afwachten of nu ingrijpen? Akkerman breekt zich er nog steeds het hoofd over breekt.
(21.11.2022)

Bekijk oude afleveringen Uitgelicht

Pas verschenen

boeken

 

 

Prof. mr. A.W. Heringa e.a.
Staatsrecht

Onlangs verscheen de veertiende druk van Staatsrecht dat in 1972 voor het eerst verscheen onder de titel Compendium van het Staatsrecht en geschreven werd door T. Koopmans. Inmiddels is dit compendium uitgegroeid tot een standaardwerk van 660 pagina’s. Auteurs Aalt Willem Heringa, Luc Verhey en Wytze van der Woude hebben hun Staatsrecht voor de nieuwe druk flink onder handen genomen en met name de structuur van het boek drastisch gewijzigd. Vanuit het staatsrecht hebben de auteurs hebben geprobeerd constitutionele kwesties te beschrijven in hun maatschappelijke context.

CoverStaatsrecht

Kijk hier voor meer nieuwe publicaties

 

 

Knipoog

Een eerste vereischte

Dirk Fock zat namens de Liberale Unie in de Tweede Kamer en was Kamervoorzitter tussen 1917 en 1920. Hij was voorzitter in een bijzondere tijd. Pieter Jelles Troelstra verklaarde op 12 november 1918 in de Tweede Kamer dat de socialisten zich verplicht voelden om de staatsmacht te grijpen.

Dirk Fock zei dat je als voorzitter van het parlement meer tot je beschikking had dan alleen het reglement van orde:
Een eerste vereischte van een voorzitter is dat hij zich nooit boos maakt en altijd zijn humeur behoudt. Een feit is dat men met een grap zelfs de woeligste Kamer tot bedaren kan brengen.

Citaat uit Gerry van der List, Boven de partijen, pag. 164 (18.11.22)

 

Bekijk oude afleveringen Knipoog